Hoe stemt u een Oğur sazı?

De Oğur sazı is een zessnarig kopuzachtig instrument dat door Erkan Oğur is ontworpen. Het gebruikt een ander snaar- en stemsysteem dan de meeste bağlama’s: de snaren liggen afzonderlijk naast elkaar, zoals bij een gitaar.
Het instrument wordt meestal zonder plectrum met de vingers en in arpeggio’s bespeeld. Erkan Oğur ontwikkelde later ook uitvoeringen met onder meer negen en dertien snaren. De precieze stemming kan per model, repertoire en speler verschillen.

De Oğur sazıheeft een klankkast die aan de kopuz en bağlama verwant is en vaak een hals met ongeveer 25 fretten. Voor de toets kan beukenhout worden gebruikt. Afmetingen en snaarkeuze verschillen volgens de gewenste stemming: er bestaan configuraties met nylon, metaal of een combinatie daarvan. Gebruik daarom altijd het stemschema dat bij het specifieke instrument hoort en verhoog de spanning geleidelijk. Een chromatische tuner helpt om iedere snaar afzonderlijk en veilig op toon te brengen.

 

Het instrument werd door Erkan Oğur ontworpen en in 1992 voor het eerst gebouwd door instrumentmaker Kemal Eroğlu. Bij de ontwikkeling dienden verschillende snaarinstrumenten als inspiratiebron. De Oğur sazıis bijzonder geschikt voor spel zonder plectrum en kan met vier vingers in arpeggio’s worden aangeslagen. Zo ontstaat een eigen timbre en zijn zowel melodieën als harmonische begeleidingen mogelijk. De klankkast heeft de vorm van een bağlama, de halslengte benadert die van een korthalsbağlama en de afzonderlijke snaren liggen naast elkaar zoals bij een klassieke gitaar. Door die snaarindeling is de hals breder dan bij veel andere bağlama’s. Het instrument leent zich daardoor goed voor rijke akkoorden en heeft met zijn herkenbare klank ook een plaats in ensembles gevonden.

Misschien ook interessant: gids voor Turkse muziek – alles over Turkse muziek

 

De eerste Oğur sazı had zes snaren. Later verschenen ook uitvoeringen met acht, negen en dertien snaren. Naarmate het aantal snaren toeneemt, wordt de hals doorgaans breder. Bij een dertiennarige Oğur sazıkunnen snaren in paren en het laagste koor in drieën zijn geplaatst. De belangrijkste verschillen liggen dan in snaarconfiguratie, speelgevoel en timbre.
De Oğur sazı combineert speel- en bouwkenmerken van verschillende instrumenten. De verwantschap met de kopuz blijft hoorbaar, terwijl de afzonderlijke snaren meerstemmig en harmonisch spel mogelijk maken. Het instrument wordt gebruikt tijdens concerten, albumopnamen en muziek voor films en series.

Misschien ook interessant: tips voor het kopen van een goede bağlama saz

Wie is Erkan Oğur?

Erkan Oğur, afkomstig uit Elazığ in Oost-Turkije, is een invloedrijke hedendaagse musicus. Hij verbindt Anatolische volksmuziek, klassieke makamtradities en soefimuziek met jazz en moderne westerse stijlen. Met de fretloze gitaar en de Oğur sazı—twee door hem ontwikkelde instrumenten—maar ook met elektrische gitaar, saz, kopuz, zang, composities en samenwerkingen heeft hij een geheel eigen muzikale wereld opgebouwd.

 Bekijk voor meer informatie onze collectie Oğur-sazı’s