Co lepsze: oud arabski czy oud turecki

Instrumenty strunowe pojawiły się w życiu ludzi zaraz po instrumentach perkusyjnych. Oud to jeden z najstarszych instrumentów strunowych. Rozwinął się i wciąż jest używany w Maroku, Algierii, Tunezji i w wielu krajach arabskich.

Szacuje się, że po raz pierwszy zbudowano go w starożytnym Egipcie w 1300 roku p.n.e. Jako słowo pojawia się też w tekstach arabskich i irańskich z 12. wieku. Terminy te można spotkać jako Barbat, Oud i Tunbur / Tambur. Farabi natomiast to osoba, o której wiadomo, że wprowadziła zmiany w pierwszej linii ouda.

Oud, na który pod względem budowy składają się pudło rezonansowe, płyta wierzchnia, gryf, kołek i struny, to instrument, którego wykonanie ma duże znaczenie. Budowę pudła prowadzi się skrupulatnie. Powstaje przez łączenie kawałków po 4-5 cm, zupełnie jak kadłub. Części te nazywa się listkami albo obręczami. Przy budowie pudła można w wyważony sposób użyć jednego albo dwóch rodzajów drzew. Morwa, drzewo motylkowe, mahoń, aframoz, heban, kasztan i paduk to najczęściej używane rodzaje drewna.

Może Ci się też spodobać: Jak wymienić struny w oudzie | Instrument oud | Oud instrument muzyczny

Można spotkać różne rodzaje ouda w zależności od wykonania i kształtu dźwięku. Według szeregu źródeł rozwinięto instrumenty tanbur i kopuz, i tak powstał oud. Rozróżnia się je po dźwięku, korpusie i pewnych cechach technicznych.

 Może Ci się też spodobać: Porady przy zakupie dobrego ouda

Jakie są rodzaje ouda?

Budowę korpusu o małym pudle i długim gryfie nazywa się tanburem, a tę o dużym pudle i krótkim gryfie — oudem. Choć wydaje się mieć pochodzenie arabskie, faktem jest, że to Turcy rozwinęli instrument oud i że najlepsi mistrzowie są dziś Turkami.

Oud arabski różni się liczbą strun. Pod każdym innym względem ma cechy podobne do ouda tureckiego. W tych oudach, różniących się wygiętą albo wpuszczaną budową, dźwięk potrafi sięgnąć najsubtelniejszych miejsc. Jak przy wielu instrumentach muzycznych, w tych wyrobach bardzo ważna jest praca ręczna.

W Turcji jest kilku szczególnych rzemieślników, którzy potrafią zrobić ouda ręcznie. Poza nimi trwa produkcja udów maszynowo. Te wyjątkowe wyroby zalicza się do udu arabskiego jako odmiany ouda i eksportuje z Turcji do różnych krajów. Ze względu na pracę ręczną są to wyroby doskonałe i drogie.

Choć nie ma różnic w budowie, bez trudu dostrzeżemy te dwa różne sposoby strojenia i techniki gry. Dzięki tym różnicom w barwie mają szczególny koloryt.

Korpus, liczba strun i siodełka to różnice w kształcie oudów. Ponieważ jest skuteczny pod względem cech i potrafi wydobyć dźwięki w różnych oktawach, jest też dziś chętnie wybieranym instrumentem strunowym.

Czym różnią się oud arabski i oud turecki?

Choć Farabi, obecny w historii uda, wydaje się jego twórcą, istnieje wiele zapisów historycznych mówiących, że oud był dużo wcześniej. Turecki oud powstał z inspiracji tanburem i kimizem, które przyszły z tych dawnych czasów. Ponieważ pasuje do barw w arabskiej kulturze muzycznej, rozprzestrzenił się w tamtym regionie i zaczęto go tam używać, dostosowując do siebie.

Farabi dodał kolejną strunę do 4 strun. Dziś jednak oud arabski ma 7 strun. Podstrunnica ouda arabskiego może mieć 20-21 albo 22 cm. Menzura między dwoma siodełkami to 60 albo 61 cm. W jego budowie lepiej brzmią drzewa paduk - zebrana albo paduk - verge. Oud arabski, którego płyta wierzchnia ma 50-51 cm, strojony jest inaczej ze względu na inne cechy brzmienia.

Oud turecki różni się budową o 11 albo 12 strunach. Pudło rezonansowe ma te same wymiary. Ma niepowtarzalną ścieżkę wśród odmian lutni. Z tych strun bierze się szeroka charakterystyka dźwięku. Gra się na nim tak, by dało się usłyszeć bardziej szczególną barwę. Wiele rodzajów drewna można stosować w formie podwójnej albo pojedynczej. Struny te, które potrafią wydać dźwięki w 3 oktawach, doprowadzają tureckiego ouda do bogatszych rejestrów. Dzięki niepowtarzalnej budowie z łatwością zajmuje swoje miejsce w muzyce tureckiej.

Dziś oba rodzaje ouda cieszą się na świecie szczególnym zainteresowaniem. Zanim kupisz ouda, który spełni oczekiwania, warto obejrzeć go, zbadać i omówić jego właściwości ze specjalistą. Dla dobrego dźwięku ważne jest, żeby wykonanie ouda było wysokiej jakości.

Może Ci się też spodobać: https://salamuzik.com/blogs/news/differences-similarities-between-turkish-arabic-persian-music